چارت سازمانی چیست
چارت سازمانی یا نمودار سازمانی (Organizational Chart) ساختار داخلی یک سازمان یا شرکت را نشان میدهد. کارکنان و موقعیت آنها با کادر (قاب) یا اشکال دیگر نشان داده میشوند. گاهی اوقات عکسها، اطلاعات تماس، ایمیل و پیوندهای صفحه، نمادها و تصاویر را شامل میشود. خطوط مستقیم یا خطوط غیر مستقیم، سطوح را به هم متصل میکند. با نرم افزار org chart، میتوان یک تصویر بصری واضح از سلسله مراتب و رتبه افراد مختلف، مشاغل و بخشهای تشکیل دهنده سازمان ایجاد کرد.
یکی از موارد سازمانی مهم که هنگام پیاده سازی و اخذ ایزو ، به ویژه ایزو ۹۰۰۱ باید آماده شود چارت سازمانی یا نمودار سازمانی شرکت می باشد. لذا تمامی شرکت هایی که دارای گواهینامه ایزو نظیر استاندارد ایزو ۹۰۰۱ می باشند قطعا دارای چارت سازمان و نمودار سازمانی نیز هستند.
چارتهای سازمانی نیز با نامهای دیگر ازجمله نمودارهای سازمانی، ارگانوگرامها، نمودارهای ارگانوگرام (گاهی اوقات Organigrams یا Organigrammes) و نمودارهای سلسله مراتبی (Hierarchy Charts) شناخته میشوند. توجه کنید که تمام این نامها در واقع همان چارت سازمانی هستند و فقط نامهای مختلفی از آنها استفاده میشود
انواع چارت سازمانی (نمودار سازمانی)
اکنون سوال این است که بهترین قالب چارت سازمانی شرکت کدام است؟
بسته به نیازهای شما و نوع شرکت (سازمان)، ممکن است بخواهید فرمت یک قالب سازمانی را انتخاب کنید. مواردی که در ادامه به توضیح آن میپردازیم، متداول ترین نوع چارت سازمانی هستند:
چارت سازمانی سلسله مراتبی
چارت سازمانی ماتریسی
چارت سازمانی مسطح
ساختار شبکهای
ساختار تقسیمی
ساختار سازمانی خطی
ساختار سازمانی مبتنی بر تیم
چارت سازمانی سلسله مراتبی (ساختار سلسله مراتبی) (Hierarchical Org Chart)
ساختار سلسله مراتبی
چارت سازمانی سلسله مراتبی رایج ترین نوع و مترادف نمودار سلسله مراتبی است. سلسله مراتب بخشی است که یک گروه یا سرپرست در راس قرار دارد، در حالی که افراد دارای قدرت کمتر در زیر آنها، به شکل هرم هستند.
بهعبارت دیگر، در ساختار سازمانی سلسله مراتبی، کارکنان با هر کارمند دارای یک سرپرست مشخص گروه بندی میشوند. گروه بندی بر اساس چند عامل انجام میشود. بنابراین مدلهای زیادی از آن درنظر گرفته شده است. در ادامه به تعدادی از این عوامل ذکر شده است:
عملکرد: کارکنان بر اساس عملکردی که ارائه میدهند گروه بندی میشوند. تصویر فوق یک نمودار سازمانی کاربردی با گروه های مالی، فنی، منابع انسانی و مدیران را نشان میدهد.
جغرافیا: کارکنان بر اساس منطقه خود گروه بندی میشوند. به عنوان مثال در ایالات متحده کارکنان ممکن است بر اساس ایالت گروه بندی شوند. اگر یک شرکت جهانی باشد، گروه بندی میتواند بر اساس کشورها انجام شود.
محصول: اگر شرکتی محصولات متعددی تولید میکند یا خدمات متفاوتی را ارائه میدهد،، میتواند بر اساس محصول یا خدمات گروه بندی شود.
اینها برخی از رایج ترین عوامل هستند؛ اما عوامل بسیار بیشتری نیز وجود دارد. موارد مذکور شیوه سازماندهی غالب در بین سازمانهای بزرگ است.
ضرورت تهیه چارت سازمانی شرکت:
فرض کنید شما یک فرد جدید را در شرکت خود استخدام کرده اید و میخواهید پیچ و خمهای شرکت و ساختار سازمان که غالبا در حال تغییر است را به او نشان بدهید. اینجاست که یک نمودار یا یک چارت سازمانی به روز میتواند سودمند باشد. از دیگر فواید تهیه یک چارت سازمانی برای شرکت میتوان، به طور خلاصه به موارد زیر اشاره کرد:
تعیین ارتباطات و فعالیت های کاری
توسعه کسب و کار با ایجاد نظم و تقسیم وظایف
شرح و تقسیم وظایف برای بالا بردن استانداردهای بین المللی مدیریتی
پیدا کردن فرصتهای رشد شغلی
شادی و بهرهوری بیشتر کارمندان سازمان
استخدام جدید
تعیین مسئولیتهای اصلی سازمان برای دریافت نشان استاندارد محصول سازمان
جهت هر گونه مشاوره تخصصی در این زمینه با متخصصین رهام محاسب تماس بگیرید (تماس برای مشاوره)